Kubada dərin böhran: Yanacaq tükənir, turizm çökür
Kuba iqtisadiyyatı ABŞ-ın tətbiq etdiyi intensiv təzyiqlər və yanacaq embarqosu səbəbindən son onilliklərin ən qeyri-müəyyən dövrünü yaşayır. Tramp administrasiyasının Venesueladan gələn neft axınını kəsməsi və Meksikaya qarşı gömrük rüsumu təhdidləri ada ölkəsini dərin enerji böhranına sürükləyib. Yanacağın tükənməsi ilə nəqliyyat, istehsal və turizm fəaliyyətləri dayanma nöqtəsinə gəlib.
Ölkə daxilində elektrik kəsintiləri gündəlik həyatın bir hissəsinə çevrildiyi halda, paytaxt Havana gecələr qaranlığa qərq olur. Enerji qənaəti məqsədilə bir çox məktəbdə təhsilə ara verilib və işçilər məcburi məzuniyyətə göndərilib.
Böhranın təsirləri yalnız enerji ilə məhdudlaşmır:
Dövlət xəstəxanaları xidmətlərini məhdudlaşdırmaq məcburiyyətində qalıb.
Yanacaq çatışmazlığı və xarab olan zibil maşınları səbəbindən küçələrdə zibil yığınları yaranmağa başlayıb.
Reaktiv yanacaq qıtlığına görə Rusiya və Kanadadan həyata keçirilən beynəlxalq uçuşlar ləğv edilib.
Bir vaxtlar Vill Smit və Rihanna kimi dünyaca məşhur simaları qəbul edən Kuba turizmi həm yanacaq yoxluğu, həm də səyahət xəbərdarlıqları səbəbindən çökmüş vəziyyətdədir. İngiltərə və Kanada öz vətəndaşlarına Kubaya vacib olmayan səfərlərdən çəkinməyi tövsiyə edib.
İqtisadi itkilər digər sektorlara da sıçrayıb. Hər il milyonlarla dollar gəlir gətirən ənənəvi "Habanos" siqar festivalı ləğv edilib, "Sherritt International" şirkəti isə yanacaq qıtlığı səbəbindən nikel və kobalt mədənçiliyi fəaliyyətini dayandırdığını açıqlayıb.
Onilliklərdir davam edən kənd təsərrüfatı siyasətinə görə qida ehtiyacının böyük hissəsini idxal hesabına ödəyən Kubada daşıma problemləri qıtlıq riskini artırır. ABŞ-dan qida idxal edən bəzi özəl şirkətlər gündəlik elektrik kəsintiləri zamanı məhsullarını soyuda bilmədikləri üçün fəaliyyətlərini dayandırıblar.
Kuba Prezidenti Migel Dias-Kanel xalqı müqavimət göstərməyə və müharibə dövrü təfəkkürünü mənimsəməyə çağırıb. Lakin bazarlardakı satıcılar rayondan şəhərə məhsul gətirmək xərclərinin iki-üç qat artdığını bildirirlər.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp Kuba hökumətinin mərkəzləşdirilmiş iqtisadiyyatı liberallaşdırmalı olduğunu müdafiə edərkən, Dövlət katibi Marko Rubionun rəhbərlik etdiyi danışıqların əsas diqqət mərkəzində hakimiyyətin təhvil verilməsi olduğu qeyd edilir.
