Tramp diplomatik görüşlərə imkan yaratmaq üçün İrana hücumları dayandırıb
ABŞ-ın Birləşmiş Millətlər Təşkilatındakı (BMT) daimi nümayəndəsi Mayk Uolts ABŞ Prezidenti Donald Trampın diplomatiyaya daha çox vaxt vermək məqsədilə İrana qarşı hücumları ardıcıl ikinci gecədə də dayandırdığını bildirib.
AFN.az xəbər verir ki, bazar günü “Fox News” televiziyasına danışan səfir Uolts Prezidentin görüşlərə imkan yaratdığını və bir qədər vaxt verdiyini deyib. İran ordusunun sözçüsü isə bazar günü verdiyi açıqlamada Tehranın cavab olaraq regiondakı cavab hücumlarını dayandırdığını bildirib.
Hücumlara fasilə təxminən iki həftədir davam edən gündəlik ABŞ bombardmanlarından və qarşılıqlı cavab hücumlarından sonra baş verib. Bu vəziyyət iyun ayında əldə olunan atəşkəsin faktiki olaraq pozulmasına səbəb olmuşdu.
Trampın hələlik gərginliyi artırmaqdan vaz keçib-keçmədiyi ilə bağlı suala cavab verən Uolts NBC-yə açıqlamasında bu qədər irəli getməyəcəyini bildirərək, Prezidentin bütün variantları masada saxladığını deyib.
Uolts həmçinin “New York Times” qəzetində yayımlanan və administrasiya rəsmilərinin genişlənən düşmənçiliklərin hava hücumundan müdafiə sursatı ehtiyatlarını təhlükəli şəkildə tükənmə həddinə çatdıra biləcəyi barədə xəbərdarlıq etdikləri ilə bağlı xəbərləri təkzib edib. Uolts ABŞ ordusunun bu əməliyyatı lazımi qaydada və effektiv şəkildə həyata keçirmək üçün ehtiyac duyduğu hər şeyə sahib olduğunu bildirib.
Bazar günü axşam saatlarına olan məlumata görə, Tramp son hadisələrlə bağlı ictimaiyyətə açıq açıqlama verməyib. Lakin o, daha əvvəl “Truth Social” hesabında ABŞ hərbi təyyarələrinin İran gəmilərini və Hark adasını bombaladığını göstərən kompüter tərəfindən hazırlanmış görüntülər paylaşıb.
Bu arada, İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqayinin bildirdiyinə görə, İran və Oman cümə və şənbə günləri Tehranda Hörmüz boğazının idarə olunmasını müzakirə etmək üçün bir neçə mərhələdə texniki danışıqlar aparıb.
Hörmüz boğazına nəzarətlə bağlı fikir ayrılıqları bu ayın əvvəlində ABŞ-İran gərginliyini yenidən artırıb və müharibəni davamlı şəkildə sona çatdırmağın qarşısında əsas maneə olaraq qalır.
Xatırladaq ki, İran və ABŞ hərbi əməliyyatları dayandırmaq, boğazı yenidən açmaq və növbəti 60 gün ərzində müharibəni sona çatdıracaq razılaşma əldə etmək məqsədilə iyun ayında anlaşma memorandumu imzalamışdı.
Lakin İran qüvvələrinin iyulun 13-də Hörmüz boğazındakı tankerlərə hücum etməsindən sonra ABŞ ölkəyə qarşı hava hücumlarını yenidən başlayıb və İran limanlarına dəniz blokadasını yenidən tətbiq edib.
İran isə Yaxın Şərq üzrə ABŞ hərbi obyektlərinə və bazalarına hücumlar həyata keçirərək cavab verib. Bu hücumlarda 4 amerikalı hərbçi həyatını itirib. İran Səhiyyə Nazirliyinin məlumatına görə, həmin tarixdən etibarən ABŞ-ın həyata keçirdiyi hücumlarda onlarla insan həlak olub.
İngiltərədə isə müdafiə naziri Ues Stritinq neft, mayeləşdirilmiş təbii qaz və digər əsas əmtəələr üçün dünyanın ən mühüm daşınma marşrutlarından biri olan boğazı müzakirə etmək üçün gələn həftə ABŞ-dakı həmkarı Pit Heqsetlə görüşəcəyini bildirib. Stritinq BBC-yə açıqlamasında Hörmüz boğazında naviqasiya azadlığının və kommersiya dəniz daşımalarının təhlükəsizliyinin təmin olunması məsələsində tamamilə eyni mövqedə olduqlarını deyib.
Ötən həftə yenilənən toqquşmaların qlobal enerji tədarükü ilə bağlı narahatlıqları artırması fonunda neft qiymətləri may ayından bəri ilk dəfə bir barrel üçün 100 dollara çatıb.
Müharibə beşinci ayına yaxınlaşarkən, ABŞ-da geniş etirazlara səbəb olmaqda davam edir. CBS/YouGov tərəfindən keçirilən yeni sorğu amerikalıların 57 faizinin münaqişədən narahat olduğunu, yalnız 19 faizinin isə nikbin olduğunu ortaya qoyub.
Rəsmi məlumatlar göstərir ki, ABŞ və İsrailin fevral ayında İranla başlatdığı müharibədən bəri Yaxın Şərq üzrə minlərlə insan həlak olub. Ölənlərin böyük əksəriyyətini isə İran və Livan vətəndaşları təşkil edir.
