Avstraliyada sosial media alqoritmlərini söndürməyə imkan verən qanun hazırlanır
Avstraliyada bu həftə parlamentə təqdim edilməsi planlaşdırılan qanun layihəsi çərçivəsində vətəndaşlara sosial media alqoritmlərini söndürmək imkanı verilə bilər.
AFN.az xəbər verir ki, ötən il 16 yaşdan aşağı şəxslər üçün dünyada ilk sosial media qadağasına başçılıq edən Kommunikasiya naziri Anika Vils rəqəmsal qayğı öhdəliyi ilə bağlı qanunların indiyədək riayət etmək məcburiyyətində qalmayan bir sektora bəzi əsas təhlükəsizlik təminatları gətirəcəyini bildirib.
Vils “Meta”, “Google” və “TikTok” kimi texnologiya şirkətlərinin alqoritmləri söndürmək seçimi təqdim etməməsi halında ciddi cəzalarla üzləşməli olduğunu ifadə edib.
Müxalifət tərəfindən bəzi şəxslər təklifi tənqid edərkən, Liberal Partiyanın lideri Angus Taylor layihəyə olduqca şübhə ilə yanaşdığını və bu addımın senzura anlamına gələ biləcəyini müdafiə edib.
Vils istifadəçilərin internetdə qarşılarına məzmun çıxaran alqoritmlərdən istifadə edib-etməyəcəyi (opt-in/opt-out) məsələsində hökumətin ekspert rəyi alacağını bildirib.
Bu vəziyyət hökumətin sosial media qadağasında olduğu kimi, mexanizmin detallarını tam aydınlaşdırmadan əvvəl qanunu qəbul etməyi hədəflədiyini göstərir.
Bazar ertəsi ABC-yə danışan Vils “Avstraliyalıların sosial media lentlərində nə görəcəkləri ilə bağlı daha çox seçimə sahib olmalarını istəyirik” deyib.
Vils “Bir çox avstraliyalının həm əldə etdikləri zövq, həm də yaşadıqları ərazilərdəki yerli biznesləri görmək kimi yaratdığı rahatlıq səbəbindən alqoritmə üstünlük verdiyini bilirik. Bir çox insan alqoritmi seçmək istəyəcək. Lakin biz hesab edirik ki, böyük texnologiya şirkətləri ilk növbədə bu seçimi təqdim etməli və bu üstünlüyə hörmət etməlidirlər. Böyük texnologiya şirkətləri toxunulmaz deyil və müştərilərinə əsas təhlükəsizlik standartlarını təqdim etməlidirlər” deyə bildirib.
Lakin nazir ötən dekabrda qüvvəyə minən qadağadan əvvəl platformalarda olan 16 yaşdan aşağı şəxslərin böyük əksəriyyətinin hələ də bu tətbiqlərdən istifadə etdiyini göstərən araşdırmalara baxmayaraq, sosial media qadağasını tətbiq etmədiyi üçün indiyədək heç bir texnologiya şirkətinə pul cəzası verilmədiyini qəbul edib.
Müxalifətin bəzi üzvləri bu fikri prinsip etibarilə dəstəklədiklərini bildirərkən, digərləri bunun ifadə azadlığını məhdudlaşdırmaq cəhdi olduğunu müdafiə edir.
Taylor News24-ə açıqlamasında bunun hökumətin sosial medianı senzura etmək cəhdi olmasından narahat olduğunu və İşçi Partiyasının ilk növbədə sosial media qadağasındakı boşluqları aradan qaldırmağa çalışmalı olduğunu deyib.
Channel Nine-ın Today proqramına danışan Vils isə “Bu, senzura ilə bağlı deyil. Bu, böyük texnologiya şirkətlərinin öz platformalarındakı riskləri müəyyən etmələrini və bu riskləri azaltmalarını təmin etməklə bağlıdır” ifadələrini işlədib.
Ötən həftə razılıq hüquqları müdafiəçisi Chanel Contos Avstraliya Milli Mətbuat Klubunda çıxışı zamanı hökuməti alqoritmik sosial media lentləri üçün razılıq əsaslı (opt-in) sistem tətbiq etməyə çağırıb və bununla texnologiya şirkətlərinin islahatları yan keçməsinin çətinləşdiriləcəyini müdafiə edib. Contos alqoritmlərin Avstraliyada cinsi zorakılığın yayılmasını gücləndirdiyini və gəncləri qadın düşmənçiliyi ehtiva edən məzmunlara məruz qoyduğunu bildirib.
Qanun layihəsinin yaxın günlərdə parlamentə təqdim ediləcəyi gözlənilir.
Tənzimləmənin alqoritmlərlə yanaşı, platformalara qidalanma pozuntularını təşviq edən videolar kimi zərərli məzmunların paylaşılmasının qarşısını almaq məsuliyyəti də gətirməsi nəzərdə tutulur.
