Bazarlarda geosiyasi və məlumat gündəmi izlənilir
Qlobal bazarlar ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin (Fed) faiz siyasətinə dair gözləntilərin zəifləməsi və istiqraz faizlərindəki cüzi enişin təsiri ilə müsbət istiqamətdə hərəkət edərkən, diqqətlər bu gün ABŞ-da açıqlanacaq kənd təsərrüfatı sahəsindən kənar məşğulluq göstəricisinə yönəlib.
AFN.az xəbər verir ki, geosiyasi hadisələr, ABŞ-dakı iqtisadi göstəricilər və iqtisadi idarəetmədən gələn açıqlamalar bazarların istiqamətinə təsir göstərir.
Fed İdarə Heyətinin üzvü Kristofer Uoller iqtisadi göstəricilərin inflyasiya təzyiqlərinin zəiflədiyini təsdiqləməsi halında bu ay keçiriləcək pul siyasəti toplantısında faiz dərəcələrinin sabit saxlanılmasını dəstəkləyə biləcəyinə işarə edib. Bu açıqlama Fed-in faiz artımına gedəcəyi ilə bağlı gözləntilərin zəifləməsinə səbəb olub.
Açıqlamadan sonra Fed-in sentyabr ayında faiz artımına gedəcəyi ilə bağlı gözləntilər 70 faiz səviyyəsindən 50 faizədək geriləyib. ABŞ-ın 10 illik istiqrazlarının faizi dəyişməz qalaraq 4,78 faiz səviyyəsində, dünən 4 500 dolları keçən qızılın bir unsiyası isə əvvəlki bağlanışın bir qədər üzərində, 4 474 dollar səviyyəsində ticarət olunur.
Fed-in sərt pul siyasətinə keçəcəyi ilə bağlı narahatlıqların azalması və istiqraz faizlərinin geriləməsi qlobal bazarlarda risk iştahını dəstəkləyib. Bu inkişafların təsiri ilə bu gün may ayından bəri ilk dəfə 82 min dolları keçməyi sınayan bitkoin isə 81 min dollar səviyyəsində sabitləşib.
Digər tərəfdən, ABŞ-ın vitse-prezidenti JD Vens Ağ Evdə keçirdiyi mətbuat konfransında “Fed-in faizləri azaltmalı olduğuna” inandıqlarını bildirib. İran məsələsində isə Vens hərbi, iqtisadi və diplomatik “bütün variantların” masada olduğunu, Tehranla “müddətsiz müharibə” aparmaq niyyətində olmadıqlarını qeyd edib.
Ticarət cəbhəsində isə Kanada Baş naziri Mark Karni ABŞ-la mümkün ticarət sazişi ilə bağlı danışıqlar masasına oturmağa və razılaşma əldə etməyə hazır olduqlarını bildirib. İki ölkənin də xeyrinə olacaq sazişin mümkün olduğunu deyən Karni belə bir razılaşmada “sabitlik və etibarlılığın şərt olduğunu” vurğulayıb.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp da Kanada ilə aralarındakı gərginliklə bağlı Karnini günahlandıraraq Kanada iqtisadiyyatının çökə biləcəyini iddia edib.
Yaxın Şərq mənşəli davam edən geosiyasi risklərin təsiri ilə noyabr fyuçersləri üzrə Brent neftinin bir barelinin qiyməti 0,2 faiz artaraq 95,7 dollar, dollar indeksi isə 0,1 faiz artaraq 99 səviyyəsində qərarlaşıb.
Analitiklər bu gün açıqlanacaq kənd təsərrüfatı sahəsindən kənar məşğulluq göstəricisinin bazarların istiqamətini müəyyənləşdirə biləcəyini və investorlara Fed-in bundan sonrakı siyasəti ilə bağlı ipucu verə biləcəyini bildiriblər.
Nyu-York birjası Fed-in bu ay faiz artımına gedə biləcəyi ilə bağlı gözləntilərin zəifləməsi fonunda dünən müsbət istiqamətdə hərəkət edib. Makroiqtisadi göstəricilər baxımından ABŞ-da ilk dəfə işsizlik müavinəti üçün müraciət edənlərin sayı avqustun 29-da başa çatan həftədə 206 minə yüksələrək bazar gözləntilərindən bir qədər yüksək olub.
Ölkənin xarici ticarət kəsiri iyul ayında aylıq müqayisədə 24,4 faiz artaraq 88,6 milyard dollara çatıb və 16 ayın ən yüksək səviyyəsini görüb. Analitiklər ölkədə xarici ticarət kəsirindəki artımın süni intellekt xərclərindən qaynaqlandığını bildiriblər.
ABŞ-da kənd təsərrüfatı sahəsindən kənar əmək məhsuldarlığı bu ilin ikinci rübündə 1,4 faiz artaraq proqnozlara uyğun olub. Fed-in izlədiyi inflyasiya göstəricilərindən biri olan vahid əmək xərci də ikinci rübdə əvvəlki rüblə müqayisədə 1,2 faiz artıb.
ABŞ-da Təchizat İdarəetmə İnstitutunun (ISM) xidmət sektoru üzrə Satınalma Menecerləri İndeksi (PMI) avqust ayında 55,4 səviyyəsinə yüksələrək gözləntiləri üstələyib və sektorda artımın sürətləndiyini göstərib.
Nvidia-nın süni intellekt inkişaf platforması Hugging Face-i 12,93 milyard dollara almaq üçün razılığa gəldiyini açıqlamasından sonra şirkətin səhmləri 1,8 faiz artıb.
ABŞ-da indeks fyuçers müqavilələri günə müsbət başlayıb.
Avropa birjaları da sözügedən inkişafların təsiri ilə dünən müsbət istiqamətdə hərəkət edib.
Dünən açıqlanan məlumatlara görə, Avrozonada iyul ayı üzrə İstehsalçı Qiymətləri İndeksi (ÜFE) aylıq 1,6 faiz, illik 5,8 faiz artaraq gözləntiləri üstələyib və iyun ayı ilə müqayisədə sürətlənib.
Analitiklər Hörmüz boğazından qaynaqlanan tədarük problemləri səbəbindən artan enerji xərclərinin Avropadakı istehsalçı qiymətlərində əks olunduğunu vurğulayıblar.
Digər tərəfdən, Almaniya kansleri Fridrix Merzin gələn həftə keçiriləcək Avropa Mərkəzi Bankının (ECB) faiz qərarı toplantısından əvvəl bank rəsmiləri ilə görüşməsi gözlənilir.
Bu arada, İngiltərə Mərkəzi Bankının (BoE) baş iqtisadçısı Hyu Pill ABŞ/İsrail-İran müharibəsi səbəbindən artan inflyasiya qarşısında BoE-nin siyasət faizini sürətlə artırmasının sonrakı dövrdə daha aqressiv faiz artımlarına ehtiyacı azalda biləcəyini bildirib.
Sözügedən inkişaflarla İngiltərədə FTSE 100 indeksi 0,7 faiz, Almaniyada DAX 40 indeksi 0,63 faiz, Fransada CAC 40 indeksi 0,07 faiz və İtaliyada FTSE MIB 30 indeksi 0,88 faiz yüksəlib.
Avropada indeks fyuçers müqavilələri günə müsbət başlayıb.
Asiya birjaları da texnologiya səhmlərindəki artımların təsiri ilə müsbət istiqamətdə hərəkət edir. Fed-in faiz artımı ilə bağlı gözləntilərin azalması texnologiya səhmlərinə müsbət təsir göstərir.
Yaponiya birjasında ticarət olunan Softbank Group-un səhmləri 9,5 faiz, Cənubi Koreya birjasında ticarət olunan SK Hynix-in səhmləri 4,1 faiz, Samsung Electronics-in səhmləri 2,5 faiz, Honq-Konq birjasında ticarət olunan Baidu-nun səhmləri isə 4 faiz dəyər qazanıb.
Yaponiya Mərkəzi Bankının (BoJ) faiz artımına gedəcəyi ilə bağlı gözləntilərin güclənməsi nəticəsində 155,3 səviyyəsinə geriləyərək bir ayın ən aşağı göstəricisini görən dollar/yen məzənnəsi 156 səviyyəsinin üzərində sabitləşib.
Digər tərəfdən, Pekin administrasiyası ABŞ-ın İranla əlaqəli olduqları əsas gətirilərək Çin vətəndaşlarına və şirkətlərinə tətbiq etdiyi sanksiyaları ləğv etməyə çağırıb.
Sözügedən inkişaflarla bağlanışa yaxın Cənubi Koreyada Kospi indeksi 1,9 faiz, Yaponiyada Nikkei 225 indeksi 1,2 faiz, Honq-Konqda Hang Seng indeksi 2,1 faiz və Çində Şanxay Birləşmiş İndeksi 0,4 faiz yüksəlib.

